Żółte zęby – jak sobie z nimi poradzić i zapobiegać?

Większość z Nas za idealny uśmiech uważa ten śnieżnobiały, widziany w hollywoodzkich filmach. Jednak barwa naturalnych zębów zależy od wielu czynników i niekoniecznie jest idealnie biała. Żółte zęby natomiast, kojarzą się Nam z pewnym zaniedbaniem higieny jamy ustnej. W tym artykule znajdziesz informacje o tym, jakie są naturalne barwy zębów, skąd biorą się na nich przebarwienia, jak zapobiegać żółtym zębom, jak wybielić zęby i wiele więcej. Zapraszamy do kontynuowania czytania.

Co wpływa na kolor zębów?

O kolorze zęba decyduje przede wszystkim budowa. Ząb składa się z miazgi, szkliwa i zębiny. Miazga nie jest dla Nas widoczna i nie wpływa na barwę zębów. Natomiast zębina wraz ze szkliwem już ten wpływ mają. Zębina jest zazwyczaj w żółtym kolorze, więc to od grubości szkliwa zależy kolor zęba. Im szkliwo jest cieńsze, tym ząb będzie bardziej żółty.

Naturalny kolor zębów

Naturalna barwa zębów niekoniecznie jest śnieżnobiała. Waha się ona od mlecznobiałego po żółtobrunatny. Warto także pamiętać, że każdy widzi kolory inaczej. Wpływ na widoczny dla innych kolor zębów ma też ubiór lub makijaż, np. odcień szminki.

Czym są przebarwienia na zębach?

Przebarwienie to dość powszechne zjawisko, które związane jest z różnego typu problemami klinicznymi i estetycznymi. Za przebarwienie uznaje się każde odstępstwo od normy w barwie zęba. Ma ono najczęściej odcień żółty lub brązowy, ale przebarwienie może być też białe.

Żółte zęby – przyczyny

Za zmianę barwy zębów najczęściej są odpowiedzialne:

• Nieodpowiednia dieta – częste spożywanie napojów i pokarmów takich jak: kawa, herbata, wino, curry, buraki, słodycze, napoje gazowane, itp. Tego typu pokarmy oraz napoje osadzają się na powierzchni zębów oraz niszczą je. Jednak należy pamiętać, że to nie samo spożywanie tego typu produktów powoduje przebarwienia, a nieodpowiednia higiena jamy ustnej po ich spożyciu.
• Palenie papierosów – zęby u palaczy często są żółte z brązowymi przebarwieniami. Jest to spowodowane substancjami z papierosów, które osiadają na zębach i odbarwiają szkliwo.
• Nieodpowiednia higiena jamy ustnej – nieregularne lub niedokładne szczotkowanie zębów, pomijanie etapu nitkowania, czy nie używanie płynu do płukania jamy ustnej. To wszystko sprawia, że płytka nazębna jest niedokładnie usuwana, a zęby przebarwiają się na żółto.
• Urazy zębów – za zmianę barwy mogą być odpowiedzialnie pozostawione resztki krwi lub martwej tkanki, które wynaczynią się do miazgi zęba podczas urazu. To powoduje najpierw zmianę koloru na żółty, a potem jego ciemnienie.
• Niektóre materiały dentystyczne – srebrne wypełnienia, czy plomby chemoutwardzalne mogą mieć wpływ na przebarwienia zębów. 
• Starzenie się – z wiekiem odkłada się na zębach coraz grubsza warstwa zębiny, a to powoduje zmianę barwy na żółtą.

Zobacz też: Higienizacja zębów

Wpływ chorób i leków na barwę zębów

Poza wyżej wymienionymi przyczynami za zmianę koloru zębów są również odpowiedzialne niektóre choroby oraz zażywane leki. 

Żółte lub brązowe plamy na zębach są częstymi konsekwencjami zażywania niektórych rodzajów leków, np. tetracykliny. To, jak duże będą przebarwienia zależy od dawki i długości kuracji. Za krytyczny okres powstawania przebarwienia po tych lekach uważa się piąty miesiąc życia płodowego do ósmego roku życia. W tym okresie zaleca się unikania leków z tej grupy. Podobne działanie mogą mieć leki na nadciśnienie, alergie, chorobę niedokrwienną serca, czy psychotropy. 

Wśród chorób, które mogą mieć wpływ na zmianę koloru zębów można wymienić: niedoczynność tarczycy (barwa mlecznobiała), nadczynność tarczycy (barwa niebieskobiała), hiperbilirubinemię (barwa zielonkawa), porfirię (barwa czerwonoszara), fluorozę (barwa biała lub brunatna). Ponadto choroby zębów i sposoby ich leczenia również mają wpływ na ich kolor w przyszłości, dlatego warto wybierać doświadczonych dentystów, którzy stosują najwyższej jakości produkty. 

Zapraszamy do zapoznania się z ofertą Naszego gabinetu stomatologicznego Dr Hercka, gdzie zapewniamy najlepsze produkty oraz doskonałą opiekę i komfort. 

Przebarwienia na zębach po leczeniu kanałowym

Kolor zębów może ulec zmianie również po wykonanym zabiegu kanałowym lub po przebytym zapaleniu miazgi zęba. Najczęściej dotyka to osób, które leczenie kanałowe miały przeprowadzone kilka lat temu. Materiały stomatologiczne używane w tamtych czasach do wypełnienia kanałów, czy pozostawiona w nich krew, przyczyniają się do zmiany barwy zęba. Obecnie rzadko zdarza się, aby po tego typu leczeniu dochodziło do przebarwień na zębach.

Żółte zęby u dzieci

U dzieci, które mają jeszcze mleczne zęby, ich kolor jest właśnie mlecznobiały, ponieważ zębina jest cienka, a szkliwo słabo zmineralizowane. W zębach stałych tkanki te są już odpowiednio utwardzone, więc barwa zmienia się w odcień zbliżony do koloru kości słoniowej.

Za zmianę koloru zębów u dzieci, podobnie jak u dorosłych, jest też odpowiedzialna dieta, np. picie dużej ilości herbaty lub napojów gazowanych, zażywanie antybiotyków tetracyklin lub nieodpowiednia higiena jamy ustnej.

Aby wyleczyć żółte zęby u dzieci najczęściej wystarczy zadbać o dokładniejszą higienę jamy ustnej. Jeśli natomiast za zmianę barwy jest odpowiedzialna próchnica, wystarczy wypełnienie powstałych na jej skutek ubytków. Wybielanie zębów jest natomiast zabronione u dzieci, ponieważ niszczy ich delikatne szkliwo. Zaleca się tego typu zabieg najwcześniej po ukończeniu czternastego, a najlepiej osiemnastego roku życia. 

W celu zapobiegania powstawaniu przebarwień na zębach u dzieci warto zmienić nieodpowiednie produkty w diecie na: tłuste ryby, truskawki, brokuły, żółty ser, nabiał, które to mają świetny wpływ na zdrowie zębów. Oczywiście nie można zapominać o pilnowaniu dziecka, aby poprawnie i regularnie szczotkowało zęby oraz wybrać się z nim na wizytę adaptacyjną do stomatologa (a później na regularne kontrole uzębienia).

Domowe sposoby na żółte zęby

Na wstępie warto zaznaczyć, że w walce z przebarwieniami na zębach najważniejsza jest odpowiednia i regularna higiena jamy ustnej. Szczotkowanie, nitkowanie, używanie odpowiedniej pasty do zębów, szczoteczki i płynu do płukania jamy ustnej. To najważniejsze elementy, które pozwolą Ci cieszyć się zdrowym i pięknym uśmiechem. 

Oczywiście istnieją różne domowe metody wybielania zębów, a niektóre z nich są w stanie zmienić ich barwę o 1-2 tony. Mimo to bardzo ważnym aspektem jest fakt, że są one niebezpieczne oraz mogą spowodować poważne uszkodzenia zębów. Dobrze jest zatem nie stosować ich długotrwale i upewnić się, że jest to odpowiedni wybór. 

Do najczęściej stosowanych domowych sposobów wybielania zębów należą:

1. Cytryna – polega na płukaniu ust sokiem z cytryny. Jego kwasowy odczyn może je delikatnie wybielić. Jednak może przyczyniać się do nadwrażliwości zębów, erozji szkliwa lub próchnicy. 
2. Soda oczyszczona – polega na myciu zębów mieszanką sody oczyszczonej i odrobiny wody. Soda dzięki swoim właściwościom dość szybko wybiela zęby, ale jest bardzo niebezpieczna. Niszczy ona bowiem szkliwo, powoduje nadwrażliwość i próchnicę. 
3. Węgiel aktywny – polega na myciu zębów pastą z dodatkiem węgla lub dodaniem go w formie proszku do zwykłej pasty. Może powodować delikatne wybielenie zębów, ale zbyt długotrwałe stosowanie go może doprowadzić do ich nadwrażliwości.
4. Truskawki – polega na stosowaniu papki z truskawek. Kwas jabłkowy zawarty w truskawkach ma spowodować wybielenie zębów. Należy jednak pamiętać, że te owoce, choć uwielbiane przez większość z Nas, zawierają sporo cukru i mogą przyczyniać się do powstawania próchnicy.
5. Skórka od banana – polega na pocieraniu zębów wewnętrzną stroną skórki od banana i odczekaniu około dziesięciu minut, a po tym, umyciu zębów. Teoretycznie po dwóch tygodniach zęby powinny stać się bielsze, ale nie ma żadnych dowodów na skuteczność tej metody.

Jeśli zmagasz się z żółtymi zębami i chcesz je wybielić, najbezpieczniej jest udać się w tym celu do specjalisty, który dobierze Ci odpowiedni zabieg wybielający.

Profesjonalne wybielanie zębów

Na rynku dostępnych jest kilka metod wybielania zębów. Są one dobierane indywidualnie do pacjenta przez dentystę. Należą do nich:

• Wybielanie zębów – są to żele, paski, lampy i nakładki. W zależności od stosowanej metody i produktu wybielanie wykonuje się w gabinecie dentystycznym lub domu. Wybielanie w gabinecie jest bardziej skuteczne oraz pozwala na wybielenie również zębów martwych.
• Bonding dentystyczny – polega na umieszczeniu kompozytu w kolorze zęba na jego powierzchnię, aby zakryć przebarwienia. 
• Licówki porcelanowe – stałe protezy, wykonywane na zamówienie. Z przodu zębów umieszcza się cienkie płatki porcelany, aby poprawić ich wygląd.
• Korony – całkowicie pokrywają ząb. Przywracają jego naturalny wygląd. Wykonuje się je z różnych materiałów i dopasowuje do koloru zębów naturalnych.
• Mikroabrazja powierzchni szkliwa – za pomocą specjalistycznej pasty polerskiej, finirów i sofleksów usuwa się bardzo małe ilości szkliwa, co wywołuje efekt matowości na zębach oraz optyczne wybielenie uśmiechu.

Skuteczne wybielanie zębów jest uzależnione przede wszystkim od przyczyny pojawienia się przebarwień i ich rodzaju. Stomatolog dobierze najlepszą metodę, dopasowaną do indywidualnych potrzeb pacjenta. 

Metoda wybielania	Opis	Zalety	Wady	Koszt
Domowe metody	Sposoby takie jak soda oczyszczona, cytryna, węgiel aktywny, skórka od banana.	Niskie koszty, dostępność w każdym domu.	Może prowadzić do uszkodzenia szkliwa, nadwrażliwości, brak długotrwałych efektów.	Niski (przy użyciu domowych składników)
Wybielanie w gabinecie	Zastosowanie żeli, pasków, lamp LED, nakładek.	Szybkie i widoczne efekty, dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjenta.	Wysoki koszt, wymaga wizyty u dentysty, efekt wymaga podtrzymywania.	Średni/Wysoki
Bonding dentystyczny	Nałożenie kompozytu w kolorze zęba, aby zakryć przebarwienia.	Szybkie efekty, ukrywa duże przebarwienia, poprawia estetykę.	Trwałość ograniczona, może wymagać poprawek po kilku latach.	Wysoki
Licówki porcelanowe	Cienkie płatki porcelany nałożone na przednią część zębów.	Bardzo estetyczne, długotrwałe efekty, naturalny wygląd.	Wysoki koszt, konieczność szlifowania zębów.	Wysoki
Korony dentystyczne	Całkowite pokrycie zęba materiałem odpowiadającym naturalnemu kolorowi.	Trwałe i wytrzymałe, przywracają naturalny wygląd zęba.	Wysoki koszt, konieczność znacznego przekształcenia zęba.	Wysoki
Mikroabrazja szkliwa	Usuwanie cienkiej warstwy szkliwa za pomocą specjalistycznych narzędzi polerskich.	Efekt optycznego wybielenia, poprawia wygląd zębów.	Może prowadzić do nadwrażliwości, nie wybiela mocno przebarwionych zębów.	Średni

Jak zapobiegać powstawaniu przebarwień na zębach?

Aby uniknąć kłopotów związanych ze zmianą barwy zębów na żółtą należy:

• regularnie dbać o higienę jamy ustnej – szczotkować zęby co najmniej 2x dziennie, nie zapominać o nitkowaniu zębów, używać płynu do płukania jamy ustnej
• unikać napojów i pokarmów barwiących zęby – zmniejszyć spożywanie produktów barwiących szkliwo, np. kawy, curry, czy herbaty
• stosować odpowiednią pastę do zębów – dobrze wybierać pasty, szukać tych wybielających i tych z fluorem
• rzucić palenie – palenie powoduje mocne przebarwienia na zębach, warto je rzucić, aby zminimalizować przebarwienia
• pić dużą ilość wody – pomaga to wypłukiwać resztki pokarmu i zneutralizwaoć kwas w jamie ustnej
• regularnie kontrolować stan zębów u dentysty – pozwoli to na utrzymanie zębów w dobrej kondycji oraz szybką reakcję w przypadku pojawienia się ubytków, czy przebarwień.

Mity na temat wybielania zębów

Mit 1: Wybielanie zębów jest szkodliwe dla szkliwa

Często można usłyszeć, że wybielanie zębów niszczy szkliwo i powoduje nadwrażliwość. Faktem jest, że profesjonalne wybielanie przeprowadzane przez dentystę jest bezpieczne i kontrolowane. Przy używaniu odpowiednich preparatów i technik, szkliwo zębów pozostaje nienaruszone. Preparaty stosowane do wybielania są starannie testowane i zatwierdzone przez odpowiednie organy zdrowia.

Mit 2: Domowe sposoby na wybielanie zębów są równie skuteczne, jak profesjonalne zabiegi

Wiele osób wierzy, że domowe środki, takie jak: soda oczyszczona, cytryna, czy węgiel aktywny, mogą skutecznie wybielić zęby. Chociaż zdarza się, że przynoszą one pewne rezultaty, często powodują więcej szkód niż korzyści. Domowe metody wybielania mogą być zbyt ścierne dla szkliwa i powodować uszkodzenia oraz nadwrażliwość zębów. Profesjonalne zabiegi są dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjenta oraz są one bardziej skuteczne i bezpieczne.

Mit 3: Wybielanie zębów przynosi trwałe efekty

Niektórzy są przekonani, że raz wybielone zęby pozostaną białe na zawsze. Niestety, wybielanie nie jest trwałe i wymaga regularnych zabiegów podtrzymujących. Efekty wybielania mogą utrzymywać się przez kilka miesięcy do kilku lat, w zależności od nawyków żywieniowych i higienicznych. Regularne picie kawy, herbaty, czerwonego wina oraz palenie papierosów mogą przyspieszyć proces ponownego pojawienia się przebarwień.

Mit 4: Wybielanie zębów jest bolesne

Wiele osób obawia się bólu związanego z zabiegiem wybielania zębów. Choć niektóre metody mogą powodować chwilową nadwrażliwość, większość nowoczesnych technik jest bezbolesna. Tego typu sposoby wybielania, takie jak wybielanie laserowe, czy przy użyciu lampy LED, są zaprojektowane tak, aby zminimalizować dyskomfort.

Na kolor zębów wpływ ma wiele czynników, takich jak: uwarunkowania genetyczne, dieta, nałogi, czy odpowiednia higiena jamy ustnej. Można próbować wybielić zęby domowymi metodami, jednak są one mało skuteczne i niebezpieczne dla zębów. Jeśli zmagasz się z problemem żółtych i przebarwionych zębów, a Twoim marzeniem jest ich wybielenie, zapraszamy do zapoznania się z ofertą Naszego gabinetu stomatologicznego Dr Hercka, gdzie wybielisz zęby bezpiecznie, dobrze oraz w komfortowych warunkach.